PL
Andrea Dunbar swój pierwszy dramat napisała jako nastolatka. Miała 15 lat, mieszkała w Bradford, w jednej z najtrudniejszych dzielnic miasta, Buttershaw. To właśnie w niej rozgrywa się sztuka Dunbar THE ARBOR, na poły autobiograficzna opowieść o dziewczynie, która zachodzi w ciążę ze swoim dość zresztą przypadkowym chłopakiem. Dwa kolejne teksty dramaturżki przyniosły nieoczekiwany sukces – na podstawie tekstu RITA, SUE AND BOB TOO Alan Clarke zrobił w 1986 roku film, jej dramaty były wystawiane w prestiżowym londyńskim Royal Court Theatre. Andrea nigdy jednak nie opuściła Buttershaw, a jej życie potoczyło się raczej w zgodzie z brutalną logiką jej tekstów, nie teatralnego sukcesu. Zmarła w wieku 29 lat, pozostawiając trójkę dzieci, które wychowywała samotnie.
20 lat po jej śmierci Clio Barnard, artystka wizualna, a dziś jedna z najważniejszych współczesnych reżyserek brytyjskich, powróciła do historii Andrei i zrealizowała własne THE ARBOR – niezwykły projekt fikcjonalno-dokumentalny, który jest jednocześnie adaptacją jej pierwszej sztuki, biografią samej Dunbar, a także jej najstarszej córki, która w pewnym sensie powtórzyła losy matki. Barnard zastosowała niezwykły zabieg: słyszymy wywiady nagrane z rodziną i znajomymi Andrei, ale oglądamy aktorów, którzy synchronizują swoją grę z podłożonym tekstem. W efekcie powstaje wielopiętrowa konstrukcja łącząca fikcję z rzeczywistością, sztukę z życiem, nieżyjącą matkę z jej córkami. Samo miejsce, ulica THE ARBOR, staje się zaś nie tylko tłem, ale też jednym z głównych bohaterów tego wstrząsającego filmu.
ENG
Andrea Dunbar wrote her first play as a teenager. At fifteen, she was living in Buttershaw, one of the most deprived districts of Bradford, the very setting of her debut work, THE ARBOR, a semi-autobiographical tale of a girl who falls pregnant by her rather casual boyfriend. Dunbar’s next two plays brought unexpected acclaim: Alan Clarke adapted her RITA, SUE AND BOB TOO into a 1986 feature, while her plays were staged at London’s prestigious Royal Court Theatre. Yet Andrea herself never left Buttershaw, and her life followed the harsh logic of her writing rather than the promise of theatrical success. She died at the age of twenty-nine, leaving behind three children whom she had raised alone.
Two decades after her death, visual artist – and now one of Britain’s most vital contemporary filmmakers – Clio Barnard returned to Andrea’s story to create her own THE ARBOR: a remarkable hybrid of fiction and documentary that is at once an adaptation of the first play, a portrait of Dunbar herself, and of her eldest daughter, who in some ways relived her mother’s fate. Barnard employed a striking device: we hear the voices of Andrea’s family and friends from recorded interviews, but we see actors lip-synching those words on screen. The result is a layered construction, interweaving fiction with reality, art with life, the absent mother with her daughters. The street itself, THE ARBOR, emerges not merely as a backdrop but as one of the film’s central characters.
Nominowany do dziewięciu Oscarów najnowszy film Joachima Triera, reżysera „Najgorszego człowieka na świecie”, z nominowanymi do Oscara w kategoriach aktorskich Renate Reinsve, Stellanem Skarsgårdem, Ingą Ibsdotter Lilleaas i Elle Fanning w rolach głównych. Jeden z najczęściej nagradzanych i najważniejszych filmów tego roku, z muzyką skomponowaną przez polską kompozytorkę Hanię Rani.
Siostry Nora (Renate Reinsve) i Agnes (Inga Ibsdotter Lilleaas) spotykają się ze swoim dawno niewidzianym ojcem, charyzmatycznym, niegdyś wielkim reżyserem filmowym Gustavem (Stellan Skarsgård). Proponuje on Norze, aktorce teatralnej, rolę w swoim najnowszym filmie, który ma być jego powrotem do świata filmu. Gdy dziewczyna odrzuca propozycję, ten zatrudnia młodą gwiazdę Hollywood (Elle Fanning). Teraz siostry muszą poradzić sobie nie tylko ze swoją skomplikowaną sytuacją z ojcem, ale też z amerykańską gwiazdą, która zmienia ich rodzinną dynamikę.
Poruszająca i pełna humoru opowieść, która złamie serce, zanim znów je poskłada - Elle
tytuł oryginalny: Affeksjonsverdi
reżyseria: Joachim Trier
Filmy krótkometrażowe nominowane do Oscara znowu w kinach!
Oscary przyznawane przez Amerykańską Akademię Filmową należą do najważniejszych nagród światowego kina i co roku obejmują także krótkie metraże. W Polsce po raz kolejny będzie okazja, aby obejrzeć na dużym ekranie tytuły nominowane w kategoriach najlepszego krótkometrażowego filmu fabularnego i animowanego. Filmy prezentowane są zbiorczo, w zestawach, dzięki czemu podczas jednego seansu widzowie mogą poznać nie jedną, lecz nawet pięć oryginalnych historii oraz przeżyć całe spektrum różnorodnych emocji.
Program: Nominowane do Oscara 2026 Krótkometrażowe Filmy Aktorskie
Tegoroczny zestaw nominowanych do Oscara krótkometrażowych filmów aktorskich (kategoria Live Action Short Film) to cztery historie o napięciach współczesnego świata – o tożsamości, uprzedzeniach, intymności i odwadze bycia sobą. Każdy z filmów przygląda się relacjom międzyludzkim w sytuacjach granicznych, gdzie codzienność zderza się z presją społeczną, polityczną lub kulturową.
„Skaza rzeźnika” (Butcher’s Stain) to przejmujący portret mężczyzny oskarżonego o czyn, którego nie popełnił – opowieść o walce o godność i prawo do pracy w rzeczywistości naznaczonej podejrzliwością i podziałami. „Przyjaciel Dorothy” (A Friend of Dorothy) z właściwą brytyjskiemu humorowi lekkością pokazuje, jak przypadek może połączyć dwa pokolenia i otworzyć drzwi do niespodziewanej bliskości. „Dramat z okresu Jane Austen” (Jane Austen’s Period Drama) przewrotnie igra z konwencją kostiumowego romansu, wykorzystując błyskotliwą grę słów i demaskując ignorancję ukrytą pod pozorami elegancji. Z kolei „Dwie osoby wymieniające się śliną” (Two People Exchanging Saliva) przenoszą widza do świata, w którym czułość staje się aktem sprzeciwu – intymność okazuje się formą odwagi wobec przemocy i kontroli.
Wspólnie filmy tworzą wielowymiarową opowieść o potrzebie bliskości, o cenie konwenansów i o tym, jak kruche, a zarazem odważne potrafią być ludzkie relacje.
FILMY W ZESTAWIE
Skaza rzeźnika (Butcher’s Stain) / reż. Meyer Levinson-Blount / Izrael / 2025 / 26’
Przyjaciel Dorothy (A Friend of Dorothy) / reż. Lee Knight / Wielka Brytania / 2025 / 21’
Dramat z okresu Jane Austen (Jane Austen’s Period Drama) / reż. Julia Aks, Steve Pinder / USA / 2024 / 13’
Dwie osoby wymieniające się śliną (Two People Exchanging Saliva) / reż. Natalie Musteata, Alexandre Singh / Francja, USA / 2024 / 36’
Łączny czas trwania programu: 98 minut
OPISY POSZCZEGÓLNYCH FILMÓW AKTORSKICH
Skaza rzeźnika (Butcher’s Stain) / reż. Meyer Levinson-Blount / Izrael / 2025 / 26’
Samir, arabski Izraelczyk pracujący w supermarkecie w Tel Awiwie, zostaje oskarżony o zerwanie plakatów z wizerunkami zakładników w pokoju socjalnym. Wyrusza, by udowodnić swoją niewinność i utrzymać pracę, której desperacko potrzebuje.
Przyjaciel Dorothy (A Friend of Dorothy) / reż. Lee Knight / Wielka Brytania / 2025 / 21’
Spokojne życie samotnej wdowy zostaje wywrócone do góry nogami, gdy nastoletni chłopiec przypadkowo wykopuje piłkę do jej ogrodu. W obsadzie znalazła się śmietanka aktorska kultowego brytyjskiego humoru, m.in. Miriam Margolyes i Stephen Fry.
Dramat z okresu Jane Austen (Jane Austen’s Period Drama) / reż. Julia Aks, Steve Pinder / USA / 2024 / 13’
Anglia, 1813 rok. W samym środku długo wyczekiwanej propozycji małżeństwa panna Estrogenia Talbot dostaje okresu. Jej adorator, pan Dickley, bierze krew za oznakę groźnej rany, a wkrótce staje się jasne, że jego kosztowne wykształcenie ma braki w pewnych zasadniczych kwestiach nowoczesnej medycyny... Oryginalny tytuł Jane Austen’s Period Drama to satyra na „Dumę i uprzedzenie”, przewrotnie wykorzystuje dwuznaczność zestawienia słów „period drama”, co w tłumaczeniu oznacza klasyczny dramat kostiumowy, ale „period” oznacza również miesiączkę, co stanowi punkt wyjścia dla filmowego żartu.
Dwie osoby wymieniające się śliną (Two People Exchanging Saliva) / reż. Natalie Musteata, Alexandre Singh / Francja, USA / 2024 / 36’
W świecie, w którym pocałunek grozi karą śmierci, a walutą są policzki wymierzane w twarz, nieszczęśliwa Angine ucieka w kompulsywne zakupy w domu towarowym. Tam jej uwagę przyciąga beztroska sprzedawczyni. Choć czułość jest surowo zakazana, między kobietami rodzi się bliskość, która budzi zazdrość jednej z pracownic. Narratorce głosu użyczyła znana aktorka Vicky Krieps („W gorsecie”, „Nić widmo”).
Retransmisja z Théâtre du Châtelet w Paryżu - na dużej sali widowiskowej
Arcyzabawna operetka w kultowej inscenizacji Laurenta Pelly’ego z fenomenalną sopranistką Felicity Lott po raz pierwszy na wielkim ekranie. Spektakl z 2000 roku prezentujemy w wersji zremasterowanej.
Offenbach był mistrzem w pisaniu operetek na kanwie mitów greckich i tradycyjnych baśni („Orfeusz w piekle” czy „Rycerz Sinobrody”). Jego „antyczne” i „fantastyczne” dzieła zawsze w humorystyczny sposób odmalowywały współczesnych mu ludzi, także „nażartą socjetę” II Cesarstwa ze wszystkimi ich komicznymi wadami. Niemal 150 lat później podobną wizję scenicznej zabawy z rzeczywistością zaprezentowali w Théâtre du Châtelet w Paryżu reżyser Laurent Pelly oraz dyrygent Marc Minkowski.
W inscenizacji tej, która na długie lata stała się wzorcem wystawiania „Pięknej Heleny”, potok humoru wypływa z pomysłu osadzenia akcji operetki w wyobraźni śpiącej gospodyni domowej. Tytułowa Helena (Felicity Lott) to znudzona współczesna pani domu marząca o byciu najpiękniejszą kobietą świata, o którą walczą herosi.
Nagranie spektaklu z 2000 roku prezentujemy w wersji zremasterowanej: obraz i dźwięk zostały cyfrowo odświeżone, aby jeszcze pełniej oddać barwy i brzmienie tej paryskiej inscenizacji.
Skocz na głęboką wodę! Zobacz film w nowej odrestaurowanej wersji 4K
Historia relacji dwóch nurków, Enza Molinariego (Jean Reno) i Jacques’a Mayola (Jean-Marc Barr), oraz jego dziewczyny Johany Baker (Rosanna Arquette) to wyprawa w morskie głębiny – oraz w głąb ludzkiej duszy. Kręcony na kilku kontynentach spektakl Bessona zawiera bodaj najpiękniejsze sceny podwodne w historii kina. Uwodzicielska, zmysłowa opowieść zaczyna się w latach 50. i płynie do czasów współczesnych zmiennym nurtem: od napięcia i ryzyka związanego z nurkowaniem bez butli aż do zachwytu wzniosłością podwodnego świata.
Wielki błękit, oparty na biografiach prawdziwych pionierów freedivingu, zawieszony jest między niebieską otchłanią a rozpaloną słońcem powierzchnią, na której toczą się zwyczajne ludzkie sprawy. Mayol, główny bohater filmu, pragnie od zwyczajności uciec: to pół-człowiek, pół-delfin, który najlepiej czuje się w morzu w towarzystwie zwierząt.
Film stworzony po to, by oglądać go na wielkim ekranie: w towarzystwie niezapomnianej, nowatorskiej muzyki Érica Serry, regularnego współpracownika Bessona.