Trzecia część nocy

Program: Nominowane do Oscara 2026 Krótkometrażowe Filmy Animowane

Tegoroczny zestaw nominowanych do Oscara krótkometrażowych filmów animowanych (kategoria Animated Short Film) to podróż przez pięć odmiennych światów – intymnych, baśniowych i pełnych emocji – które łączy refleksja nad pamięcią, relacjami i konsekwencjami ludzkich wyborów.

„Motylek” (Butterfly) prowadzi nas przez życie człowieka, którego los od dzieciństwa po dorosłość spleciony jest z wodą – to poruszająca opowieść o pamięci i sile przetrwania. „Wiecznie zielony” (Forevergreen) opowiada o osieroconym niedźwiadku, który w bezpiecznym cieniu drzewa uczy się, czym jest zaufanie – i jak bolesna bywa pokusa. „Dziewczynka, która płakała perłami” (z polskim nazwiskiem wśród twórców!) to baśń o miłości splątanej z chciwością, w której jedno serce może zapłacić najwyższą cenę. „Plan emerytalny” z czułym humorem przygląda się marzeniom o przyszłości, które więcej mówią o naszym „teraz” niż o tym, co dopiero nadejdzie.

Razem filmy tworzą wielowymiarowy zestaw opowieści o dorastaniu, przemijaniu i potrzebie znalezienia swojego miejsca w świecie.

FILMY W ZESTAWIE

Motylek (Butterfly) / reż. Florence Miailhe /c Francja / 2024 / 15’

Wiecznie zielony (Forevergreen) / reż. Nathan Engelhardt, Jeremy Spears / USA / 2025 / 13’

Dziewczynka, która płakała perłami (The Girl Who Cried Pearls) / reż. Chris Lavis, Maciek Szczerbowski / Kanada / 2025 / 17’

Plan emerytalny (Retirement Plan) / reż. John Kelly / Irlandia / 2024 / 7’

Ważne: Ważne: W tym roku w tej kategorii nominowany jest także film Trzy siostry (The Three Sisters, reż. Konstantin Bronzit; kraje produkcji: Rosja, Izrael, Cypr). W związku z aktualnym kontekstem geopolitycznym dystrybutor podjął autonomiczną decyzję programową o jego nieuwzględnieniu. Do programu zostanie dołączona plansza ze stosowną informacją. 

OPISY POSZCZEGÓLNYCH FILMÓW ANIMOWANYCH 

Motylek (Butterfly) / reż. Florence Miailhe / Francja / 2024 / 15’

W morzu pływa mężczyzna, a wraz z nim wspomnienia całego życia – od dzieciństwa po dorosłość, wszystkie splecione z wodą - i te szczęśliwe i te, które niosą ból - od dziecięcych basenów po olimpijskie stadiony, od Afryki Północnej po brzegi Morza Śródziemnego, od wojennego koszmaru po marzenie o wolności.

Ta ręcznie malowana animacja (olej i pastel na szkle) inspirowana jest historią Alfreda Nakache – francuskiego pływaka olimpijskiego, którego życie naznaczone było zarówno sportową chwałą, jak i doświadczeniem obozu koncentracyjnego. To poruszająca, wizualnie zachwycając opowieść o pamięci, odporności i sile przetrwania.

Wiecznie zielony (Forevergreen) / reż. Nathan Engelhardt, Jeremy Spears / USA / 2025 /13’

Osierocony niedźwiadek znajduje schronienie u potężnego, zimozielonego drzewa, które staje się dla niego domem i opiekunem. Gdy jednak ciekawość i głód prowadzą go ku ludzkiemu światu, beztroska ustępuje miejsca niebezpieczeństwu.

Ciekawostka: „Drzewo zimozielone” to określenie gatunków iglastych (m.in. sosny, świerku, jodły i cisu) oraz niektórych liściastych (np. laurowiśni czy ostrokrzewu), które zachowują ulistnienie przez cały rok, zapewniając ogrodom strukturę i naturalną osłonę.

Film jest reżyserskim debiutem weteranów animacji, którzy wcześniej pracowali przy wielu znanych produkcjach Disneya, m.in. „Ralph Demolka”, „Zwierzogród”, „Wielka Szóstka”, „Nasze magiczne Encanto”, „Kubuś Puchatek”, „Księżniczka i żaba” czy „Vaiana: Skarb oceanu”.

Dziewczynka, która płakała perłami (The Girl Who Cried Pearls) / reż. Chris Lavis, Maciek Szczerbowski / Kanada / 2025 / 17’

Polski akcent w tegorocznych nominacjach! Jednym z twórców filmu jest reżyser i animator Maciek Szczerbowski, wcześniej nominowany do Oscara za krótkometrażowy film „Madame Tutli-Putli” (2007). Tym razem opowiada historię dziewczynki, której smutek rodzi perły i o chciwości, która potrafi sprowadzić nawet najczystsze serca na manowce.

Montreal, początek XX wieku. Ubogi chłopak odkrywa niezwykły dar swojej ukochanej i zaczyna sprzedawać jej łzy bezwzględnemu właścicielowi lombardu. Gdy pokusa bogactwa zatruwa jego umysł, staje przed wyborem, który może na zawsze odmienić jego los.

Plan emerytalny (Retirement Plan) / reż. John Kelly / Irlandia / 2024 / 7’

Uwięziony w wyczerpującej codzienności wieku średniego Ray coraz częściej oddaje się marzeniom o emeryturze. W myślach planuje wszystko to, na co „kiedyś” wreszcie znajdzie czas – gdy tempo życia zwolni, a obowiązki przestaną go przytłaczać. Głos Ra’a podkłada znany szerokiej publiczności irlandzki aktor Domhnall Gleeson („Czas na miłość”, „Gwiezdne wojny: Ostatni Jedi”).

Czy namiętność może mieć smak? Wietnamsko-francuski reżyser Tran Anh Hung („Rykszarz", „Zapach zielonej papai") udowadnia, że zdecydowanie tak! „Bulion i inne namiętności" (nagroda za reżyserię na festiwalu w Cannes) wciąga w świat doskonałej francuskiej kuchni, ale przede wszystkim w zmysłowy sposób pokazuje, że poprzez potrawy, smaki i aromaty można wyrazić najgłębsze uczucia.

Bohaterami osadzonego w drugiej połowie XIX wieku filmu są znakomita kucharka Eugénie (Juliette Binoche) i znany smakosz, gastronom Dodin (Benoît Magimel). Od 20 lat razem gotują, tworzą przepisy i wydają wielkie przyjęcia. Rozmawiają ze sobą głównie za pośrednictwem potraw, przygotowując wspaniałe buliony, sosy, przepiórki, turboty, warzywa z własnego ogrodu czy spektakularne desery. Świat, który wspólnie tworzą, pomaga im przetrwać najtrudniejsze życiowe momenty, a ich relacja przez lata ewoluuje.

Tran Anh Hung, luźno opierając scenariusz na powieści Marcela Rouffa i inspirując się autentyczną postacią Anthelme'a Brillata-Savarina, łączy romans z poetyckim kinem kulinarnym. Udowadnia również, że kino może oddawać niezwykły smak i aromat potraw, tak aby widz mógł rozkoszować się każdym ujęciem. Za oprawę kulinarną „Bulionu i innych namiętności" odpowiada Pierre Gagnaire, słynny francuski szef kuchni. Od czasów „Uczty Babette" nie było w kinach tak smakowitego filmu. Bon appétit!

“Amelia”. Opowieść o potędze spraw nieistotnych

Ciężko jest czegoś szukać, gdy nie wie się, co to jest...

Amelia mieszka wprawdzie w Paryżu, ale żyje w swoim własnym świecie. Pracuje w kawiarni, wynajmuje mieszkanie. Życie wydaje się być dla niej nudne, ale generalnie jej pasuje. Z wyjątkiem tego, że jest samotna.

Pewnego dnia Amelia odkrywa w swoim mieszkaniu stare pudełko ze skarbami z dzieciństwa i potajemnie zwraca je właścicielowi w średnim wieku. Zmienia to jego życie - i także jej życie. Od teraz wszystko się zmienia.

“Amelia” Jean Pierre Jeuneta (“Delicatessen”, “Miasto zaginionych dzieci”) była wielkim przebojem polskich kin na początku obecnego stulecia. Znany z oryginalnego stylu francuski twórca wykorzystał osobliwy charakter swojego filmowego pisma, by przedstawić wyjątkową historię młodej paryżanki szukającej miłości. Dzięki tej zabawnej i wzruszającej opowieści do gwiazd pierwszej wielkości francuskiego kina awansowała 24-letnia wówczas Audrey Tautou, której partneruje Mathieu Kassovitz.

“Amelia” zdobyła 4 francuskie Cezary, 2 nagrody BAFTA, nagrody publiczności (m.in. Europejskiej Akademii Filmowej, MFF Toronto,) oraz wiele wiele innych wyróżnień. Przede wszystkim zdobyła serca publiczności na całym świecie.

Tajny agent" to jeden z najbardziej elektryzujących tytułów ostatnich lat. Nominowany do Oscara w 4 kategoriach (w tym za Najlepszy Film), zdobywca dwóch Złotych Globów, dwóch nagród w konkursie festiwalu w Cannes. Film Klebera Mendonçy Filho („Aquarius", „Bacurau"), należącego do czołówki najwybitniejszych reżyserów współczesnego kina światowego, przywołuje ducha klasycznego kina gangsterskiego. Jednocześnie brawurowo łączy wątki obyczajowe z epickim rozmachem, humor z seksapilem, nostalgię z grozą.

Film Mendonçy Filho rozgrywa się w Brazylii lat 70. podczas karnawału. Zanurzone w palącym słońcu miasto Recife jest na granicy szaleństwa: w trakcie roztańczonego święta giną ludzie, gdzieś na plaży znaleziono rekina z ludzką nogą w brzuchu, a wśród tłumów krążą dwaj zabójcy z tajną misją... Kolory i radość to tylko pozory – to czasy brutalnej wojskowej dyktatury. Marcelo, bohater „Tajnego agenta", to mężczyzna przypadkowo uwikłany w sieć politycznych i kryminalnych intryg sięgających szczytów władzy. Był uczciwy, więc stał się celem skorumpowanego systemu i teraz każdy kolejny krok może kosztować go życie. Jak ocalić siebie i rodzinę w świecie brutalnej przemocy, fałszywych tożsamości, podsłuchów i kłamstw?

Za rolę ostatniego sprawiedliwego w zepsutym do szpiku kości kraju Wagner Moura zdobył Złoty Glob, nagrodę w Cannes, ma też szansę na pierwszego w karierze Oscara. Znany z serialu „Narcos", „Elitarnych", czy „Civil War", aktor porusza się w labiryncie brudnych sekretów z lekkością i wdziękiem gwiazd starego Hollywood. „Tajny agent" jest hołdem dla kina Sergio Leone, Martina Scorsese i Francisa Forda Coppoli, do którego nawiązuje skalą i duchem. Mendonça Filho odświeża jednak i reinterpretuje kino gangstersko-szpiegowskie, wychodząc poza klisze i gatunkowe ramy. Widowiskowy, pasjonujący i przenikliwy, odsłania kawał prawdy nie tylko o przeszłości, ale i o naszych czasach