[PL]
Podróż z Alfredem Hitchcockiem nie mogłaby być monotonna. W swym najsłynniejszym brytyjskim dziele demaskujący codzienne niebezpieczeństwa i zafascynowany teoriami Freuda reżyser staje się konduktorem obierającym kurs do kobiecej podświadomości pełnej tłumionych pragnień, lęków i kulturowych stereotypów.
Gdy starsza pasażerka pociągu przepada bez śladu, Angielka Iris Henderson postanawia rozwikłać tajemnicę jej zniknięcia. Współpasażerowie wydają się pozostawać w spisku, wmawiając dziewczynie, że nie widzieli panny Froy. W wyjaśnieniu skomplikowanej intrygi przez Iris pomaga nieznośny Gilbert. Wyraźnie coś jest na rzeczy, bowiem w pociągu nie brakuje podejrzanych tropów jak… zakonnicy w szpilkach.
Mistrz suspensu bezbłędnie żongluje gatunkową konwencją, tworząc misterny obraz realizujący schemat thrillera szpiegowskiego, a przy tym o licznych znamionach komedii czy melodramatu. W centrum adaptacji powieści Ethel Liny White znajduje się kobieta u progu dorosłości – oficjalnie podróżująca na własny ślub z mężczyzną, do którego nie jest przekonana, a w rzeczywistości wraz z biegiem szyn zgłębiająca własną tożsamość i dojrzewająca wprost na oczach widzów. Oniryczna atmosfera przejawiająca się pod postacią powracających omdleń i drzemek Iris wzmaga psychoanalityczne założenia fabuły.
Brawurowy scenariusz dopełniają intrygujące postacie dające mozaikę różnorodnych osobowości – od dumnych, zakochanych w krykiecie, ale problematycznych Anglików do gniewnych i sfrustrowanych kochanków. Całość uświetnia charyzmatyczne aktorstwo Margaret Lockwood, Michaela Redgrave’a (nagroda dla najlepszego aktora za CIEŃ CZŁOWIEKA) oraz dwukrotnie nominowanej do Oscara angielskiej damy May Whitty.
[ENG]
Travelling with Alfred Hitchcock could never be dull. In his most famous British work exposing the everyday dangers and captivated by Freud’s theories, the director becomes a conductor charting a course to the female subconscious full of suppressed desires, fears, and cultural stereotypes.
When an older lady on the train disappears without a trace, Englishwoman Iris Henderson decides to unravel the mystery of her disappearance. Fellow passengers seem to be conspiring, convincing the girl they did not see Miss Froy. Irritating Gilbert helps Iris in unravelling the complex intrigue. Clearly, something is afoot, as the train does not lack suspicious clues like nuns in high heels.
The master of suspense flawlessly juggles genre conventions, creating an intricate picture fulfilling the pattern of a spy thriller, along with numerous elements of comedy or melodrama. At the core of the adaptation of Ethel Lina White’s novel is a woman on the threshold of adulthood – officially travelling to her own wedding with a man she’s not convinced about, but in reality, delving into her own identity and maturing right before the viewers’ eyes as the train journeys on. The dreamlike atmosphere manifested in recurring fainting spells and naps by Iris intensifies the psychoanalytic assumptions of the plot.
The brilliant script is complemented by intriguing characters that give a mosaic of diverse personalities – from proud, cricket-loving but problematic Englishmen to angry and frustrated lovers. The entire piece is honoured by the charismatic acting of Margaret Lockwood, Michael Redgrave (award for Best Actor for THE BROWNING VERSION), and the twice Oscar-nominated English lady May Whitty.
Program: Nominowane do Oscara 2026 Krótkometrażowe Filmy Animowane
Tegoroczny zestaw nominowanych do Oscara krótkometrażowych filmów animowanych (kategoria Animated Short Film) to podróż przez pięć odmiennych światów – intymnych, baśniowych i pełnych emocji – które łączy refleksja nad pamięcią, relacjami i konsekwencjami ludzkich wyborów.
„Motylek” (Butterfly) prowadzi nas przez życie człowieka, którego los od dzieciństwa po dorosłość spleciony jest z wodą – to poruszająca opowieść o pamięci i sile przetrwania. „Wiecznie zielony” (Forevergreen) opowiada o osieroconym niedźwiadku, który w bezpiecznym cieniu drzewa uczy się, czym jest zaufanie – i jak bolesna bywa pokusa. „Dziewczynka, która płakała perłami” (z polskim nazwiskiem wśród twórców!) to baśń o miłości splątanej z chciwością, w której jedno serce może zapłacić najwyższą cenę. „Plan emerytalny” z czułym humorem przygląda się marzeniom o przyszłości, które więcej mówią o naszym „teraz” niż o tym, co dopiero nadejdzie.
Razem filmy tworzą wielowymiarowy zestaw opowieści o dorastaniu, przemijaniu i potrzebie znalezienia swojego miejsca w świecie.
FILMY W ZESTAWIE
Motylek (Butterfly) / reż. Florence Miailhe /c Francja / 2024 / 15’
Wiecznie zielony (Forevergreen) / reż. Nathan Engelhardt, Jeremy Spears / USA / 2025 / 13’
Dziewczynka, która płakała perłami (The Girl Who Cried Pearls) / reż. Chris Lavis, Maciek Szczerbowski / Kanada / 2025 / 17’
Plan emerytalny (Retirement Plan) / reż. John Kelly / Irlandia / 2024 / 7’
Ważne: Ważne: W tym roku w tej kategorii nominowany jest także film Trzy siostry (The Three Sisters, reż. Konstantin Bronzit; kraje produkcji: Rosja, Izrael, Cypr). W związku z aktualnym kontekstem geopolitycznym dystrybutor podjął autonomiczną decyzję programową o jego nieuwzględnieniu. Do programu zostanie dołączona plansza ze stosowną informacją.
OPISY POSZCZEGÓLNYCH FILMÓW ANIMOWANYCH
Motylek (Butterfly) / reż. Florence Miailhe / Francja / 2024 / 15’
W morzu pływa mężczyzna, a wraz z nim wspomnienia całego życia – od dzieciństwa po dorosłość, wszystkie splecione z wodą - i te szczęśliwe i te, które niosą ból - od dziecięcych basenów po olimpijskie stadiony, od Afryki Północnej po brzegi Morza Śródziemnego, od wojennego koszmaru po marzenie o wolności.
Ta ręcznie malowana animacja (olej i pastel na szkle) inspirowana jest historią Alfreda Nakache – francuskiego pływaka olimpijskiego, którego życie naznaczone było zarówno sportową chwałą, jak i doświadczeniem obozu koncentracyjnego. To poruszająca, wizualnie zachwycając opowieść o pamięci, odporności i sile przetrwania.
Wiecznie zielony (Forevergreen) / reż. Nathan Engelhardt, Jeremy Spears / USA / 2025 /13’
Osierocony niedźwiadek znajduje schronienie u potężnego, zimozielonego drzewa, które staje się dla niego domem i opiekunem. Gdy jednak ciekawość i głód prowadzą go ku ludzkiemu światu, beztroska ustępuje miejsca niebezpieczeństwu.
Ciekawostka: „Drzewo zimozielone” to określenie gatunków iglastych (m.in. sosny, świerku, jodły i cisu) oraz niektórych liściastych (np. laurowiśni czy ostrokrzewu), które zachowują ulistnienie przez cały rok, zapewniając ogrodom strukturę i naturalną osłonę.
Film jest reżyserskim debiutem weteranów animacji, którzy wcześniej pracowali przy wielu znanych produkcjach Disneya, m.in. „Ralph Demolka”, „Zwierzogród”, „Wielka Szóstka”, „Nasze magiczne Encanto”, „Kubuś Puchatek”, „Księżniczka i żaba” czy „Vaiana: Skarb oceanu”.
Dziewczynka, która płakała perłami (The Girl Who Cried Pearls) / reż. Chris Lavis, Maciek Szczerbowski / Kanada / 2025 / 17’
Polski akcent w tegorocznych nominacjach! Jednym z twórców filmu jest reżyser i animator Maciek Szczerbowski, wcześniej nominowany do Oscara za krótkometrażowy film „Madame Tutli-Putli” (2007). Tym razem opowiada historię dziewczynki, której smutek rodzi perły i o chciwości, która potrafi sprowadzić nawet najczystsze serca na manowce.
Montreal, początek XX wieku. Ubogi chłopak odkrywa niezwykły dar swojej ukochanej i zaczyna sprzedawać jej łzy bezwzględnemu właścicielowi lombardu. Gdy pokusa bogactwa zatruwa jego umysł, staje przed wyborem, który może na zawsze odmienić jego los.
Plan emerytalny (Retirement Plan) / reż. John Kelly / Irlandia / 2024 / 7’
Uwięziony w wyczerpującej codzienności wieku średniego Ray coraz częściej oddaje się marzeniom o emeryturze. W myślach planuje wszystko to, na co „kiedyś” wreszcie znajdzie czas – gdy tempo życia zwolni, a obowiązki przestaną go przytłaczać. Głos Ra’a podkłada znany szerokiej publiczności irlandzki aktor Domhnall Gleeson („Czas na miłość”, „Gwiezdne wojny: Ostatni Jedi”).
„WAJDA: re-wizje. Przegląd filmów Andrzeja Wajdy w 100. rocznicę urodzin"
Cykl dziesięciu filmów jednego z najwybitniejszych twórców światowego kina. To nie tylko hołd dla dorobku reżysera, lecz także ponowne spojrzenie na jego dzieła: odczytywane dziś na nowo, w innym kontekście historycznym i społecznym, wciąż poruszają, prowokują i inspirują.
KRAJOBRAZ PO BITWIE
Poetycka refleksja nad traumą ocalałych z obozu, przejmujące studium zniszczonej psychiki i miłości skażonej doświadczeniem śmierci.
„WAJDA: re-visions. A Retrospective of Andrzej Wajda’s Films on the 100th Anniversary of His Birth”
Is an invitation to engage in dialogue with the classics - to rediscover films that helped shape our cinematic language and collective sensibility. The retrospective is addressed both to audiences who grew up with Wajda’s films and to younger viewers, for whom this will be their first opportunity to experience his work on the big screen.
LANDSCAPE AFTER THE BATTLE
A poetic meditation on the trauma of camp survivors, a haunting study of shattered psyches and love irreversibly marked by the experience of death.
scenariusz/written by: Andrzej Brzozowski, Andrzej Wajda wg opowiadania Tadeusza Borowskiego / based on a short story by Tadeusz Borowski
zdjęcia/DOP: Zygmunt Samosiuk
obsada/cast: Daniel Olbrychski, Stanisława Celińska, Tadeusz Janczar
nagrody/awards: Golden Globe na MFF w Mediolanie / Milan IFF
“Amelia”. Opowieść o potędze spraw nieistotnych
Ciężko jest czegoś szukać, gdy nie wie się, co to jest...
Amelia mieszka wprawdzie w Paryżu, ale żyje w swoim własnym świecie. Pracuje w kawiarni, wynajmuje mieszkanie. Życie wydaje się być dla niej nudne, ale generalnie jej pasuje. Z wyjątkiem tego, że jest samotna.
Pewnego dnia Amelia odkrywa w swoim mieszkaniu stare pudełko ze skarbami z dzieciństwa i potajemnie zwraca je właścicielowi w średnim wieku. Zmienia to jego życie - i także jej życie. Od teraz wszystko się zmienia.
“Amelia” Jean Pierre Jeuneta (“Delicatessen”, “Miasto zaginionych dzieci”) była wielkim przebojem polskich kin na początku obecnego stulecia. Znany z oryginalnego stylu francuski twórca wykorzystał osobliwy charakter swojego filmowego pisma, by przedstawić wyjątkową historię młodej paryżanki szukającej miłości. Dzięki tej zabawnej i wzruszającej opowieści do gwiazd pierwszej wielkości francuskiego kina awansowała 24-letnia wówczas Audrey Tautou, której partneruje Mathieu Kassovitz.
“Amelia” zdobyła 4 francuskie Cezary, 2 nagrody BAFTA, nagrody publiczności (m.in. Europejskiej Akademii Filmowej, MFF Toronto,) oraz wiele wiele innych wyróżnień. Przede wszystkim zdobyła serca publiczności na całym świecie.
Tajny agent" to jeden z najbardziej elektryzujących tytułów ostatnich lat. Nominowany do Oscara w 4 kategoriach (w tym za Najlepszy Film), zdobywca dwóch Złotych Globów, dwóch nagród w konkursie festiwalu w Cannes. Film Klebera Mendonçy Filho („Aquarius", „Bacurau"), należącego do czołówki najwybitniejszych reżyserów współczesnego kina światowego, przywołuje ducha klasycznego kina gangsterskiego. Jednocześnie brawurowo łączy wątki obyczajowe z epickim rozmachem, humor z seksapilem, nostalgię z grozą.
Film Mendonçy Filho rozgrywa się w Brazylii lat 70. podczas karnawału. Zanurzone w palącym słońcu miasto Recife jest na granicy szaleństwa: w trakcie roztańczonego święta giną ludzie, gdzieś na plaży znaleziono rekina z ludzką nogą w brzuchu, a wśród tłumów krążą dwaj zabójcy z tajną misją... Kolory i radość to tylko pozory – to czasy brutalnej wojskowej dyktatury. Marcelo, bohater „Tajnego agenta", to mężczyzna przypadkowo uwikłany w sieć politycznych i kryminalnych intryg sięgających szczytów władzy. Był uczciwy, więc stał się celem skorumpowanego systemu i teraz każdy kolejny krok może kosztować go życie. Jak ocalić siebie i rodzinę w świecie brutalnej przemocy, fałszywych tożsamości, podsłuchów i kłamstw?
Za rolę ostatniego sprawiedliwego w zepsutym do szpiku kości kraju Wagner Moura zdobył Złoty Glob, nagrodę w Cannes, ma też szansę na pierwszego w karierze Oscara. Znany z serialu „Narcos", „Elitarnych", czy „Civil War", aktor porusza się w labiryncie brudnych sekretów z lekkością i wdziękiem gwiazd starego Hollywood. „Tajny agent" jest hołdem dla kina Sergio Leone, Martina Scorsese i Francisa Forda Coppoli, do którego nawiązuje skalą i duchem. Mendonça Filho odświeża jednak i reinterpretuje kino gangstersko-szpiegowskie, wychodząc poza klisze i gatunkowe ramy. Widowiskowy, pasjonujący i przenikliwy, odsłania kawał prawdy nie tylko o przeszłości, ale i o naszych czasach.