Filmy krótkometrażowe nominowane do Oscara znowu w kinach!
Oscary przyznawane przez Amerykańską Akademię Filmową należą do najważniejszych nagród światowego kina i co roku obejmują także krótkie metraże. W Polsce po raz kolejny będzie okazja, aby obejrzeć na dużym ekranie tytuły nominowane w kategoriach najlepszego krótkometrażowego filmu fabularnego i animowanego. Filmy prezentowane są zbiorczo, w zestawach, dzięki czemu podczas jednego seansu widzowie mogą poznać nie jedną, lecz nawet pięć oryginalnych historii oraz przeżyć całe spektrum różnorodnych emocji.
Program: Nominowane do Oscara 2026 Krótkometrażowe Filmy Aktorskie
Tegoroczny zestaw nominowanych do Oscara krótkometrażowych filmów aktorskich (kategoria Live Action Short Film) to cztery historie o napięciach współczesnego świata – o tożsamości, uprzedzeniach, intymności i odwadze bycia sobą. Każdy z filmów przygląda się relacjom międzyludzkim w sytuacjach granicznych, gdzie codzienność zderza się z presją społeczną, polityczną lub kulturową.
„Skaza rzeźnika” (Butcher’s Stain) to przejmujący portret mężczyzny oskarżonego o czyn, którego nie popełnił – opowieść o walce o godność i prawo do pracy w rzeczywistości naznaczonej podejrzliwością i podziałami. „Przyjaciel Dorothy” (A Friend of Dorothy) z właściwą brytyjskiemu humorowi lekkością pokazuje, jak przypadek może połączyć dwa pokolenia i otworzyć drzwi do niespodziewanej bliskości. „Dramat z okresu Jane Austen” (Jane Austen’s Period Drama) przewrotnie igra z konwencją kostiumowego romansu, wykorzystując błyskotliwą grę słów i demaskując ignorancję ukrytą pod pozorami elegancji. Z kolei „Dwie osoby wymieniające się śliną” (Two People Exchanging Saliva) przenoszą widza do świata, w którym czułość staje się aktem sprzeciwu – intymność okazuje się formą odwagi wobec przemocy i kontroli.
Wspólnie filmy tworzą wielowymiarową opowieść o potrzebie bliskości, o cenie konwenansów i o tym, jak kruche, a zarazem odważne potrafią być ludzkie relacje.
FILMY W ZESTAWIE
Skaza rzeźnika (Butcher’s Stain) / reż. Meyer Levinson-Blount / Izrael / 2025 / 26’
Przyjaciel Dorothy (A Friend of Dorothy) / reż. Lee Knight / Wielka Brytania / 2025 / 21’
Dramat z okresu Jane Austen (Jane Austen’s Period Drama) / reż. Julia Aks, Steve Pinder / USA / 2024 / 13’
Dwie osoby wymieniające się śliną (Two People Exchanging Saliva) / reż. Natalie Musteata, Alexandre Singh / Francja, USA / 2024 / 36’
Łączny czas trwania programu: 98 minut
OPISY POSZCZEGÓLNYCH FILMÓW AKTORSKICH
Skaza rzeźnika (Butcher’s Stain) / reż. Meyer Levinson-Blount / Izrael / 2025 / 26’
Samir, arabski Izraelczyk pracujący w supermarkecie w Tel Awiwie, zostaje oskarżony o zerwanie plakatów z wizerunkami zakładników w pokoju socjalnym. Wyrusza, by udowodnić swoją niewinność i utrzymać pracę, której desperacko potrzebuje.
Przyjaciel Dorothy (A Friend of Dorothy) / reż. Lee Knight / Wielka Brytania / 2025 / 21’
Spokojne życie samotnej wdowy zostaje wywrócone do góry nogami, gdy nastoletni chłopiec przypadkowo wykopuje piłkę do jej ogrodu. W obsadzie znalazła się śmietanka aktorska kultowego brytyjskiego humoru, m.in. Miriam Margolyes i Stephen Fry.
Dramat z okresu Jane Austen (Jane Austen’s Period Drama) / reż. Julia Aks, Steve Pinder / USA / 2024 / 13’
Anglia, 1813 rok. W samym środku długo wyczekiwanej propozycji małżeństwa panna Estrogenia Talbot dostaje okresu. Jej adorator, pan Dickley, bierze krew za oznakę groźnej rany, a wkrótce staje się jasne, że jego kosztowne wykształcenie ma braki w pewnych zasadniczych kwestiach nowoczesnej medycyny… Oryginalny tytuł Jane Austen’s Period Drama to satyra na „Dumę i uprzedzenie”, przewrotnie wykorzystuje dwuznaczność zestawienia słów „period drama”, co w tłumaczeniu oznacza klasyczny dramat kostiumowy, ale „period” oznacza również miesiączkę, co stanowi punkt wyjścia dla filmowego żartu.
Dwie osoby wymieniające się śliną (Two People Exchanging Saliva) / reż. Natalie Musteata, Alexandre Singh / Francja, USA / 2024 / 36’
W świecie, w którym pocałunek grozi karą śmierci, a walutą są policzki wymierzane w twarz, nieszczęśliwa Angine ucieka w kompulsywne zakupy w domu towarowym. Tam jej uwagę przyciąga beztroska sprzedawczyni. Choć czułość jest surowo zakazana, między kobietami rodzi się bliskość, która budzi zazdrość jednej z pracownic. Narratorce głosu użyczyła znana aktorka Vicky Krieps („W gorsecie”, „Nić widmo”).
„WAJDA: re-wizje. Przegląd filmów Andrzeja Wajdy w 100. rocznicę urodzin"
Cykl dziesięciu filmów jednego z najwybitniejszych twórców światowego kina. To nie tylko hołd dla dorobku reżysera, lecz także ponowne spojrzenie na jego dzieła: odczytywane dziś na nowo, w innym kontekście historycznym i społecznym, wciąż poruszają, prowokują i inspirują.
BEZ ZNIECZULENIA
Przejmująca diagnoza społeczeństwa końca lat 70., portret człowieka osaczonego przez system i własne słabości, jedna z najbardziej przenikliwych analiz moralnego kryzysu w polskim kinie.
„WAJDA: re-visions. A Retrospective of Andrzej Wajda’s Films on the 100th Anniversary of His Birth”
Is an invitation to engage in dialogue with the classics - to rediscover films that helped shape our cinematic language and collective sensibility. The retrospective is addressed both to audiences who grew up with Wajda’s films and to younger viewers, for whom this will be their first opportunity to experience his work on the big screen.
ROUGH TREATMENT
A haunting diagnosis of late-1970s society and a portrait of a man trapped by both the system and his own weaknesses—one of the most penetrating analyses of moral crisis in Polish cinema
scenariusz/written by: Agnieszka Holland, Andrzej Wajda
zdjęcia/DOP: Edward Kłosiński
obsada/cast: Zbigniew Zapasiewicz, Ewa Dałkowska, Andrzej Seweryn, Krystyna Janda
nagrody/awards: Złote Lwy / Golden Lions na FPFF w Gdańsku, Jury Prize na MFF w Cannes / Cannes IFF
„WAJDA: re-wizje. Przegląd filmów Andrzeja Wajdy w 100. rocznicę urodzin"
Cykl dziesięciu filmów jednego z najwybitniejszych twórców światowego kina. To nie tylko hołd dla dorobku reżysera, lecz także ponowne spojrzenie na jego dzieła: odczytywane dziś na nowo, w innym kontekście historycznym i społecznym, wciąż poruszają, prowokują i inspirują.
WSZYSTKO NA SPRZEDAŻ
Autotematyczne spojrzenie na środowisko filmowe, intymny hołd dla Zbigniewa Cybulskiego i osobista opowieść o utracie, pamięci i mitologii kina.
„WAJDA: re-visions. A Retrospective of Andrzej Wajda’s Films on the 100th Anniversary of His Birth”
Is an invitation to engage in dialogue with the classics - to rediscover films that helped shape our cinematic language and collective sensibility. The retrospective is addressed both to audiences who grew up with Wajda’s films and to younger viewers, for whom this will be their first opportunity to experience his work on the big screen.
EVERYTHING FOR SALE
A self-reflective story about the film world, an intimate tribute to Zbigniew Cybulski, and a deeply personal story of loss, memory, and the mythology of cinema.
scenariusz/written by: Andrzej Wajda
zdjęcia/DOP: Witold Sobociński
muzyka/music: Andrzej Korzyński
obsada/cast: Andrzej Łapicki, Beata Tyszkiewicz, Elżbieta Czyżewska, Daniel Olbrychski
nagrody/awards: Syrenka Warszawska / Warsaw Mermaid na MFF w Łagowie
35 lat od premiery, wciąż smakuje wybornie…
Młoda kadetka FBI, Clarice Starling (w tej roli rewelacyjna Jodie Foster) otrzymuje zadanie schwytania seryjnego mordercy zwanego Buffalo Billem. W tym celu zostaje wysłana do doktora Hannibala Lectera (ikoniczna rola Anthony’ego Hopkinsa) – uwięzionego w celi psychopaty i kanibala, który może pomóc w ustaleniu tożsamości zabójcy. Relacja między Starling i Lecterem odbiega od rutynowej znajomości i oparta jest na niebezpiecznej psychologicznej grze. Lecter analizuje traumy Clarice, za które oferuje wskazówki prowadzące do schwytania Buffalo Billa.
Gatunek: Thriller psychologiczny/horror
Tytuł oryginalny: The Silence of the Lambs
Reżyseria: Jonathan Demme
Scenariusz: Ted Tally (oparty na powieści „Milczenie owiec” Thomasa Harrisa)
Zdjęcia: Tak Fujimoto, A.C.E.
Montaż: Craig McKay
Muzyka: Howard Shore
Scenografia: Kristi Zea
Producent: Kenneth Utt, Edward Saxon, Ron Bozman
Producent wykonawczy: Gary Goetzman
Produkcja: Orion Pictures, MGM
Występują: Jodie Foster, Anthony Hopkins, Scott Glenn
„Milczenie owiec” (1991) to jeden z zaledwie trzech filmów w historii, które zdobyły Wielką Piątkę Oscarów, triumfując w najważniejszych kategoriach: najlepszy film, reżyseria (Jonathan Demme), scenariusz (Ted Tally) oraz pierwszoplanowe role (Anthony Hopkins i Jodie Foster). Pozostałe nagrody: Złoty Glob - Najlepsza aktorka w dramacie (Jodie Foster), BAFTA - Najlepszy aktor pierwszoplanowy (Anthony Hopkins), BAFTA - Najlepsza aktorka pierwszoplanowa (Jodie Foster), Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Berlinie - Srebrny Niedźwiedź dla najlepszego reżysera (Jonathan Demme)
Benjamin Braddock właśnie skończył studia. Teoretycznie powinien mieć plan na przyszłość i z entuzjazmem wkraczać w dorosłość. Problem w tym, że nie ma pojęcia, co dalej. Zagubiony w świecie oczekiwań rodziców i dobrych rad, próbuje odnaleźć własną drogę. Dodatkowo sytuacja komplikuje się, gdy Benjamin wdaje się w romans z panią Robinson, przyjaciółką swoich rodziców, a następnie poznaje jej córkę, Elaine.
Błyskotliwy, zabawny i zaskakująco aktualny film Mike’a Nicholsa stał się jednym z symboli młodzieńczego buntu i początkiem nowej ery w amerykańskim kinie. Z niezapomnianą rolą Dustina Hoffmana i kultową muzyką Simon & Garfunkel, „Absolwent” trafia do kolejnych pokoleń widzów poszukujących odpowiedzi na te same pytania o dorosłość, miłość i życiowe wybory. Choć „Absolwent” powstał w 1967 roku, trudno oprzeć się wrażeniu, że Benjamin mógłby być bohaterem współczesnych czasów.
Klasyczne dzieło nowego Hollywood
Film miał premierę w 1967 roku i szybko stał się jednym z największych sukcesów artystycznych oraz komercyjnych swojej epoki. Uznawany jest za jeden z tytułów, które zapoczątkowały erę Nowego Hollywood – kina bardziej odważnego, autorskiego i skierowanego do młodej publiczności.
Reżyser Mike Nichols otrzymał za film Oscara za najlepszą reżyserię, a sam „Absolwent” zdobył siedem nominacji do Nagrody Akademii.
Dustin Hoffman i rola życia
W roli Benjamina Braddocka wystąpił Dustin Hoffman, dla którego „Absolwent” okazał się przełomem w karierze. Jego kreacja na zawsze zmieniła sposób przedstawiania młodych bohaterów w amerykańskim kinie. Hoffman stworzył postać niepewną siebie, zagubioną i daleką od stereotypowego hollywoodzkiego amanta, stając się symbolem nowego pokolenia.
Muzyka, która przeszła do historii
Nieodłącznym elementem filmu są utwory duetu Simon & Garfunkel, w tym legendarne „Mrs. Robinson” oraz „The Sound of Silence”. Ścieżka dźwiękowa stała się jednym z najbardziej rozpoznawalnych soundtracków w historii kina i do dziś pozostaje nierozerwalnie związana z filmem.